W Polsce właściciele dokumentów prawa jazdy wydanych przed 19 stycznia 2013 roku będą musieli wymienić je na nowe blankiety z datą ważności. Procedura rusza 19 stycznia 2028 i obejmuje okres pięciu lat, kończący się 18 stycznia 2033. Zmiana wynika z dostosowania przepisów krajowych do unijnych wymogów dotyczących wzoru i terminów ważności dokumentów.
Kogo obejmuje obowiązek wymiany?
Wymiana dotyczy praw jazdy wydanych do 18 stycznia 2013 roku włącznie, czyli dokumentów formalnie bezterminowych. Nowe blankiety będą już zawierać datę ważności. Prawa jazdy wydane od 19 stycznia 2013 roku mają określony termin ważności — dla kategorii amatorskich (AM, A1, A2, A, B1, B, BE, T) maksymalnie 15 lat, a dla kategorii zawodowych (C, CE, D, DE) maksymalnie 5 lat. Osoby, które wcześniej otrzymały prawo jazdy na czas określony z powodu przeciwwskazań zdrowotnych, mogą nadal podlegać obowiązkowi badań przy przedłużeniu uprawnień.
Jak przebiega wymiana i gdzie składać wniosek?
Wniosek o wydanie nowego prawa jazdy składa się w wydziale komunikacji właściwym dla miejsca zamieszkania — w powiatach to starostwo, w miastach na prawach powiatu to urząd miasta. Mieszkańcy Warszawy będą składali wnioski w wydziale komunikacji swojej dzielnicy. W wielu urzędach istnieje też możliwość przesłania dokumentów przez platformę ePUAP lub wysłania wniosku pocztą, jeśli urząd udostępnia taką opcję.
Do wniosku trzeba dołączyć stary dokument, dowód osobisty oraz fotografię o wymiarach 35×45 mm. Procedura nie wymaga ponownego egzaminu państwowego. W większości przypadków nie będą wymagane dodatkowe badania lekarskie — wyjątki dotyczą osób, którym wcześniej nadano prawo jazdy na czas określony z przyczyn zdrowotnych oraz kierowców zawodowych przy odnawianiu uprawnień.
Ile to kosztuje?
Opłata administracyjna za wydanie nowego prawa jazdy wynosi w praktyce około setki złotych, lecz w przekazach pojawiają się różne kwoty. Podawane stawki to 100 zł, 100,50 zł oraz — w informacji o zmianie obowiązującej od 2026 roku — 115,50 zł. Do kosztu wydania dokumentu należy doliczyć opłatę za zdjęcie, która zwykle wynosi około 50 zł. Jeśli w konkretnym przypadku wymagane będą badania lekarskie, to ich koszt może dodatkowo obciążyć wnioskodawcę.
Co grozi za niedokonanie wymiany?
Po upływie terminu wymiany, czyli po 18 stycznia 2033 roku, stare bezterminowe prawa jazdy stracą ważność. Brak wymiany może prowadzić do konsekwencji prawnych — w praktyce oznacza to możliwość ukarania mandatem i zakazu dalszej jazdy do czasu uregulowania formalności. W jednym z przekazów wskazano kwotę kary w wysokości 1 500 zł, choć różne publikacje podają różne informacje na temat wysokości sankcji.
Doświadczenia z innych masowych akcji administracyjnych sugerują, że większość osób odkłada wymianę do końcowego terminu, co może powodować wzmożony ruch w wydziałach komunikacji i wydłużony czas oczekiwania na obsługę.
Okres wymiany trwa od 19 stycznia 2028 do 18 stycznia 2033.
