Arkady Kubickiego to część zespołu rezydencyjnego Zamku Królewskiego, usytuowana na skarpie od strony Wisły. Budowa miała miejsce w pierwszej połowie XIX wieku i była elementem projektu przebudowy zamku autorstwa architekta Jakuba Kubickiego. Po okresie zaniedbań obiekt przeszedł kompleksową odbudowę i został udostępniony zwiedzającym w 2009 roku.
Jak powstały Arkady Kubickiego?
Projekt większej przebudowy Zamku Królewskiego opracowano w latach 1816–1818. Po mianowaniu na stanowisko generalnego intendenta budowli królewskich Jakub Kubicki przygotował założenie, które nie zostało zrealizowane w całości z powodu braku środków finansowych. W jego ramach wzniesiono jednak boczną bryłę z ażurowymi arkadami.
Budowla powstała w latach 1818–1821 jako parterowy, prostokątny obiekt o długości 195 m i szerokości 9,5 m z układem sklepienia krzyżowego o rozpiętości 8,5 m. W ścianach umieszczono siedem arkad oraz szeregi okrągłych okien na elewacji wschodniej, mające doświetlać wnętrze. Wykończenia wykonano z piaskowca — obramowania arkad, okien, gzyms i balustrada oraz boniowanie.
Co zawierały i jak zorganizowano elementy architektoniczne?
W centralnej części elewacji od strony wschodniej zaprojektowano monumentalne schody biegnące w obie strony. Schody prowadziły na taras przez wysunięty balkon, pełniący funkcję podestu, z kamienną balustradą oraz metalowym ogrodzeniem o motywach ozdobnych przedstawiających rózgi liktorskie.
Po połączeniu przestrzeni sklepienia arkad z terenem przed elewacją Zamku uzyskano taras o wymiarach 195 na 24 metry. Na tarasie wysypano warstwę ziemi o grubości 0,5 m i posadzono drzewa oraz krzewy ozdobne, tworząc rozległą przestrzeń spacerową z widokiem na Wisłę i prawobrzeżną część miasta.
Jak zmieniała się funkcja Arkad Kubickiego?
Po upadku powstania listopadowego w 1831 roku Zamek Królewski utracił status rezydencji królewskiej. Armia rosyjska przejęła Arkady, zamurowała otwarte arkady i przekształciła budowlę w stajnię oraz koszary. Po odzyskaniu niepodległości w 1918 roku obiekt nadal wykorzystywano w celach wojskowych.
Arkady przetrwały II wojnę światową w stanie nienaruszonym. Do lat 80. były użytkowane przez wojsko i stopniowo niszczały. Pierwsze ekspertyzy techniczne wykonano na przełomie 1993 i 1994 roku. W ramach generalnego remontu przeprowadzonego w latach 1994–2009 obiekt zrewitalizowano pod kierunkiem prof. Stanisława Fiszera; prace obejmowały także odnowienie założeń krajobrazowych i ogrodów zamkowych. W trakcie realizacji projektu w latach 1995–2006 zainstalowano schody ruchome łączące arkady z Zamkiem Królewskim.
Docelowo Arkady mają pełnić funkcję obsługi ruchu turystycznego — kasy i wejście do obiektu, pasaż handlowy oraz audytorium — oraz być miejscem wystaw i koncertów. 1 kwietnia 2009 roku Arkady zostały udostępnione dla zwiedzających.
Informacje praktyczne
- Adres: Plac Zamkowy 4, 00-307 Warszawa — wyznacz trasę w Google Maps
- Godziny otwarcia: nd 11:00–18:00, pn–sob 10:00–18:00
- Ocena w Mapach Google: 4,7 (1 896 opinii)
