| Paweł Althamer | |
|---|---|
| Data urodzenia | 12 maja 1967 |
| Miejsce urodzenia | Warszawa |
| Zawód | rzeźbiarz, performer, twórca instalacji i filmów wideo |
| Pochodzenie | żydowskie |
| Wykształcenie | Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie (1988–1993) |
| Praca dyplomowa | Autoportret (promotor: Grzegorz Kowalski) |
| Współpraca | Fundacja Galerii Foksal |
| Wybrane prace | Wspólna Sprawa (2009–2016) |
| Kolekcje | Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku; Zachęta |
| Inicjatywy | Park Rzeźby na Bródnie (inicjator, 2009) |
| Jury | Baltic Horizons (od 2022) |
| Nagrody | Nagroda im. Vincenta van Gogha (2004); Nagroda Wielka Fundacji Kultury (2005); Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2015) |
Paweł Althamer tworzy rzeźby, performanse i instalacje, a także prace wideo. Jego twórczość porusza zarówno formę rzeźbiarską, jak i relacje społeczne między uczestnikami projektów.
Wykształcenie i wczesna twórczość
W latach 1988–1993 studiował na Wydziale Rzeźby Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Pracę dyplomową obronił pod kierunkiem Grzegorza Kowalskiego; dyplom nosił tytuł Autoportret.
Początkowo wykonywał figuratywne rzeźby przy użyciu prostych technik i nietypowych materiałów. Później sięgał po metalową siatkę i ubierał rzeźby w starą odzież, co stało się rozpoznawalnym elementem jego praktyki artystycznej.
W kolejnych latach skoncentrował się na problemach samotności, izolacji i wyobcowania. Na tym etapie powstawały też konstrukcje przypominające kapsuły czy skafandry — obiekty sugerujące oderwanie od codziennej rzeczywistości.
Projekty społeczne i działalność publiczna
W połowie lat 90. zwrócił uwagę na społeczne umiejscowienie sztuki oraz relację twórczości z otoczeniem. Na stałe współpracuje z Fundacją Galerii Foksal, co wpłynęło na realizację kilku projektów o charakterze wspólnotowym.
W 2009 był inicjatorem powstania Parku Rzeźby na Bródnie. W latach 2009–2016 realizował performans zatytułowany Wspólna Sprawa, który wystawiany był w Warszawie i w Brukseli. W 2022 tygodnik "Polityka" uznał ten projekt za jedno z dziesięciu najważniejszych dzieł sztuki ostatnich trzydziestu lat.
Jego prace trafiły do kolekcji, między innymi do Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku i do Zachęty. Od 2022 zasiada w jury konkursu rzeźbiarskiego Baltic Horizons.
Wybrane wystawy i prezentacje
Na początku lat 90. prezentował prace w kraju i za granicą — między innymi w pokazach takich jak "Woda, czas, przestrzeń" (1990) oraz "Kardynał" (1991). W 1991 uczestniczył w wystawie zbiorowej "Magowie i mistycy" w CSW Zamek Ujazdowski w Warszawie, a w 1993 pokazał prace w Museum Bochum ("Un vollkommen").
W drugiej połowie lat 90. i na początku XXI wieku brał udział w ważnych przeglądach sztuki współczesnej: Documenta X w Kassel (1997), Manifesta 3 w Lublanie (2000) oraz w pokazach w Galerii Zachęta i Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku. W 2001 zrealizował wystawę indywidualną "Domek na drzewie" w Fundacji Galerii Foksal.
W kolejnych latach pokazywał prace m.in. w Bonnefantenmuseum w Maastricht, w Neugerriemschneider w Berlinie ("Black Market", 2007) oraz na Skulptur Projekte 07 w Münster. W 2011 zaprezentował projekt "Almech" w Muzeum Guggenheima w Berlinie, a w 2014 uczestniczył w wystawie "Neighbours" w New Museum na Manhattanie.
Nagrody i wyróżnienia
W 2004 otrzymał Nagrodę im. Vincenta van Gogha. Rok później, w 2005, został uhonorowany Nagrodą Wielką Fundacji Kultury. W 2015 został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.
